Progress in Plant Protection

Biodiversity of weed flora in maize on lessive soil
Bioróżnorodność zachwaszczenia w uprawie kukurydzy na glebie płowej

Łukasz Sobiech, e-mail: sobiech@up.poznan.pl

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii, Katedra Agronomii , Dojazd 11, 60-632 Poznań , Polska

Robert Idziak, e-mail: robertid@up.poznan.pl

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii, Katedra Agronomii , Dojazd 11, 60-632 Poznań , Polska

Grzegorz Skrzypczak, e-mail: gsweed@up.poznan.pl

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii, Katedra Agronomii , Dojazd 11, 60-632 Poznań , Polska

Piotr Szulc, e-mail: pszulc@up.poznan.pl

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii, Katedra Agronomii , Dojazd 11, 60-632 Poznań , Polska

Monika Grzanka, e-mail: mgrzanka519@interia.pl

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii, Katedra Agronomii , Dojazd 11, 60-632 Poznań , Polska
Streszczenie

The research carried out at the Research and Education Center Gorzyn, unit Brody in 2005–2010, aimed at assessing the biodiversity of weeds in the cultivation of maize on lessive soil. The diversity of weed communities was determined using ecological indicators, which include Simpson diversity index, Margalef index, Shannon-Wiener index. Phytosociological stability of the plant community expressed in the Braun-Blanquet scale was also evaluated. The floristic diversity of the analyzed weed communities occurring on maize plantations slightly changed in particular years of research and the greater differences were observed in relation to the density of specific species. During the field studies 11 species were recorded, but weed community varied over the years. Margalef index was at the level from 0.79 to 1.68, Simpson diversity index was at the level from 0.50 to 0.77, and Shannon-Wiener index from 2.5 to a level slightly exceeding 2.7.

 

Badania przeprowadzone w latach 2005–2010 w Zakładzie Doświadczalno-Dydaktycznym Gorzyń z filią w Brodach, miały na celu ocenę bioróżnorodności zachwaszczenia w uprawie kukurydzy na glebie płowej. Zróżnicowanie zbiorowisk chwastów określano z wykorzystaniem wskaźników ekologicznych, do których zalicza się wskaźniki różnorodności Simpsona, Margalefa i wskaźnik Shannona-Wienera. Określano również stałość fitosocjologiczną zbiorowiska roślinnego wyrażoną w skali Braun-Blanqueta. Różnorodność florystyczna analizowanych zbiorowisk chwastów występujących na plantacji kukurydzy ulegała niewielkim zmianom w latach prowadzenia badań, większe różnice obserwowane były w liczebności określonych gatunków. W trakcie badań stwierdzono obecność 11 gatunków chwastów, ale skład zbiorowiska był zróżnicowany w latach. Wskaźnik Margalefa kształtował się na poziomie od 0,79 do 1,68, wskaźnik różnorodności Simpsona natomiast od 0,50 do 0,77, a Shannona-Wienera od 2,5 do poziomu nieznacznie przekraczającego 2,7.

Słowa kluczowe
biodiversity; weeds; maize; ecological indicators; bioróżnorodność; chwasty; kukurydza; wskaźniki ekologiczne
Referencje

Booth B.D., Swanton C.J. 2002. Assembly theory applied to weed communities. Weed Science 50 (1): 2–13. DOI: 10.1614/0043-1745-(2002)050[0002:AIATAT]2.0.CO;2.

 

Cardina J., Herms C.P., Doohan D.J. 2002. Crop rotation and tillage system effects on weed seedbanks. Weed Science 50 (4): 448–460. DOI: 10.1614/0043-1745(2002)050[0448:CRATSE]2.0.CO;2.

 

Fried G., Norton L.R., Reboud X. 2008. Environmental and management factors determining weed species composition and diversity in France. Agriculture, Ecosystems and Environment 128 (1–2): 68–76. DOI: 10.1016/j.agee.2008.05.003.

 

Głowacka A. 2011. Dominant weeds in maize (Zea mays L.) cultivation and their competitiveness under conditions of various methods of weed control. [Chwasty dominujące w uprawie kukurydzy (Zea mays L.) i ich konkurencyjność w warunkach stosowania różnych metod regulacji zachwaszczenia]. Acta Agrobotanica 64 (2): 119–126.

 

Gołębiowska H. 2012. Problemy ograniczania chwastów wieloletnich w uproszczonej uprawie kukurydzy w warunkach Dolnego Śląska. [Problems with the control of perennial weeds in a simplified cultivation system of maize crops in the conditions of Lower Silesia]. Progress in Plant Protection/Postępy w Ochronie Roślin 52 (3): 556–562. DOI: 10.14199/ppp-2012-096.

 

Gołębiowska H., Kaus A. 2009. Efektywność chemicznej regulacji zachwaszczenia w różnych systemach uprawy kukurydzy. [Evaluation of chemical system of weed management under different maize tillage systems]. Acta Scientarium Polonorum, Agricultura 8 (1): 3–16.

 

Gołębiowska H., Snopczyński T., Domaradzki K., Rola H. 2015. Zmiany w zachwaszczeniu kukurydzy w południowo-zachodnim rejonie Polski w latach 1963–2013. [Changes in weed infestation in corn crops in southwestern region of Poland in 1963–2013 years]. Progress in Plant Protection 55 (3): 327–339. DOI: 10.14199/ppp-2015-057.

 

Idziak R., Woźnica Z. 2009. Ocena efektywności adiuwantów olejowego i mineralnego w mieszaninach herbicydów Callisto 100 SC i Maister 310 WG stosowanych w ochronie kukurydzy. [Evaluation of efficacy of oil and mineral adjuvants added to mixtures of herbicides Callisto 100 SC and Maister 310 WG applied in maize]. Acta Scientiarum Polonorum, Agricultura 8 (1): 17–26.

 

Kaczorowska Z. 1962. Opady w Polsce w przekroju wieloletnim. Instytut Geografii Polska Akademia Nauk Prace Geograficzne 33: 1–112.

 

Lasota J., Wiecheć M., Błońska E., Brożek S. 2017. Wybrane wskaźniki różnorodności biologicznej na tle cech utworów glebowych w wyżynnym borze jodłowym Abietetum albae. [Biodiversity indexes in relation to soil properties in upland fir forests (Abietetum albae)]. Leśne Prace Badawcze / Forest Research Papers 78 (2): 120–128. DOI: 10.1515/frp-2017-0013.

 

Liszka-Podkowa A., Sowiński J. 2009. Skuteczność różnych metod odchwaszczania kukurydzy oraz pobranie makropierwiastków przez chwasty. [Efficacy of different weed control methods in maize and macronutrients uptake by weeds]. Fragmenta Agronomica 26 (3): 109–117.

 

Matuszkiewicz W. 2008. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 540 ss. ISBN 978-83-011-670-73.

 

Murphy S.D., Clements D.R., Belaoussoff S., Kevan P.G., Swanton C.J. 2006. Promotion of weed species diversity and reduction of weed seedbanks with conservation tillage and crop rotation. Weed Science 54 (1): 69–77. DOI: 10.1614/WS-04-125R1.1.

 

Nagendra H. 2002. Opposite trends in response for the Shannon and Simpson indices of landscape diversity. Applied Geography 22 (2): 175–186. DOI: 10.1016/S0143-6228(02)00002-4.

 

Piskier T., Sekutowski T.R. 2013. Wpływ uproszczeń w uprawie roli na liczebność oraz rozmieszczenie nasion chwastów w glebie. [Effect of simplified tillage on the number and distribution of weed seeds in soil]. Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering 58 (4): 109–117.

 

Sekutowski T., Domaradzki K. 2009. Bioróżnorodność gatunkowa chwastów w monokulturze pszenicy ozimej w warunkach stosowania uproszczeń w uprawie roli. [Biodiversity of weed species in winter wheat monoculture caused by reduced of tillage]. Fragmenta Agronomica 26 (4): 160–169.

 

Skrzypczak W., Waligóra H., Szulc P. 2008. Możliwości mechanicznego ograniczania zachwaszczenia w uprawie kukurydzy i sorga w rolnictwie ekologicznym. [Possibilities of mechanical limitation of weed infestationin maize and sorghum cultivation in ecological agriculture]. Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering 53 (4): 67–70.

 

Staniak M., Księżak J., Bojarszczuk J. 2011. Zachwaszczenie kukurydzy w ekologicznym systemie uprawy. [Weed infestation of maize cultivated in organic farming]. Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering 56 (4): 123–128.

 

Stupnicka-Rodzynkiewicz E., Stępnik K., Lepiarczyk A. 2004. Wpływ zmianowania, sposobu uprawy roli i herbicydów na bioróżnorodność zbiorowisk chwastów. [Effect of the crop rotation, tillage method and herbicides on the biodiversity of weed communities]. Acta Scientiarum Polonorum, Agricultura 3 (2): 235–245.

 

Swanton C.J., Mahoney K.J., Chandler K., Gulden R.H. 2008. Integrated weed management: knowledge-based weed management systems. Weed Science 56 (1): 168–172. DOI: 10.1614/WS-07-126.1.

 

Trąba C., Wiater J. 2007. Reakcja Chenopodium album na rodzaj nawożenia i gatunek rośliny uprawnej. [The reaction of Chenopodium album to the kind of manuring and crop species]. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Sectio E, Agricultura 62 (2): 23–32.

 

Wanic M., Jastrzębska M., Kostrzewska M.K., Nowicki J. 2005. Analiza zbiorowisk chwastów za pomocą wybranych wskaźników biologicznych. [Analysis of weeds communities using selected biological indicators]. Acta Agrobotanica 58 (1): 227–242.

 

Weber R., Sekutowski T., Owsiak Z. 2014. Zmienność zachwaszczenia odmian pszenicy ozimej w zależności od systemu uprawy roli. [Variability of weed infestation of winter wheat cultivars in relation to tillage systems]. Progress in Plant Protection 54 (2): 178–184. DOI: 10.14199/ppp-2014-029.

 

Woźniak A., Soroka M. 2015. Syntaksonomiczna ocena zbiorowisk chwastów w zasiewach żyta (Secale cereale L.) na polach ukraińskiego Roztocza. [Syntaxonomic evaluation of weed communities in rye in the Ukrainian Roztocze]. Fragmenta Agronomica 32 (2): 97–110.

Progress in Plant Protection (2018) : 0-0
Data pierwszej publikacji on-line: 2018-11-15 12:10:27
http://dx.doi.org/10.14199/ppp-2018-039
Pełny tekst (.PDF) BibTeX Mendeley Powrót do listy