Progress in Plant Protection

Pesticide residues in agricultural crops (2014–2015)
Pozostałości środków ochrony roślin w płodach rolnych (2014–2015)

Anna Nowacka, e-mail: a.nowacka@iorpib.poznan.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Władysława Węgorka 20, 60-318 Poznań, Polska

Agnieszka Hołodyńska-Kulas, e-mail: a.holodynska@iorpib.poznan.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Władysława Węgorka 20, 60-318 Poznań, Polska

Dariusz Drożdżyński, e-mail: d.drozdzynski@iorpib.poznan.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Władysława Węgorka 20, 60-318 Poznań, Polska

Monika Przewoźniak, e-mail: a.malecka@iorpib.poznan.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Władysława Węgorka 20, 60-318 Poznań, Polska

Klaudia Pszczolińska, e-mail: k.pszczolinska@ior.gliwice.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Oddział Sośnicowice, Gliwicka 29, 44-153 Sośnicowice, Polska

Bożena Łozowicka, e-mail: b.lozowicka@iorpib.poznan.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Terenowa Stacja Doświadczalna w Białymstoku, Chełmońskiego 22, 15-195 Białystok, Polska

Piotr Kaczyński, e-mail: p.kaczynski@iorpib.poznan.pl

Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy, Terenowa Stacja Doświadczalna w Białymstoku, Chełmońskiego 22, 15-195 Białystok, Polska
Streszczenie

In 2014 and 2015, the Institute of Plant Protection – National Research Institute as a part of the official control of plant protection products use conducted in primary production phase analysed 2699 samples of agricultural products collected from production sites all over the country. The study included 56 products and 368 active substances of plant protection products and their derivatives. Most of the tested samples were vegetables and fruits (65.9%), while the remaining samples comprised of cereal grains (28.2%), oilseeds (3.1%), pulses (1.3%), sugar plants (1.2%) and spices (0.3%). Residues of 77 compounds were detected in 27.5% of the samples. Overall, 98.6 % of the analysed samples were compliant with the legal maximum residue limits (MRLs). The exceedances of the MRLs were found in 1.4% of the samples, while the residues of unauthorised plant protection product use in 8.5% of sample tested. Pesticide residues were detected in 44.3% of fruit samples, 24.8% of vegetable samples and 15.4% of cereal samples. They were also found in 21.4% of rapeseed samples, 18.8% of sugar plant samples, as well in 75.0% of spice samples. Pesticide residues were found most often in samples of gooseberries (85.0%), currants (64.6%), pears (64.3%), grapes (53.8%), celeriac (51.0%), blueberries and strawberries (50.0%). Dithiocarbamates (8.8%), boscalid (4.9%) and chlorpyrifos (4.2%) were the most commonly detected substances.

 

W latach 2014–2015 Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy w ramach urzędowej kontroli pozostałości środków ochrony roślin prowadzonej na etapie produkcji pierwotnej przeanalizował 2699 próbek pobranych z gospodarstw produkcyjnych na terenie całego kraju. Badania objemowały 56 produktów i 368 substancji czynnych i/lub ich pochodnych. Większość badanych próbek stanowiły warzywa i owoce (65,9%), pozostałe próbki – zboża (28,2%), nasiona oleiste (3,1%), nasiona roślin strączkowych (1,3%), rośliny cukrodajne (1,2%) i przyprawy (0,3%). Łącznie wykryto 77 związków w 27,5% badanych próbek. Ogółem, 98,6% kontrolowanych próbek płodów rolnych spełniało wymagania dotyczące najwyższych dopuszczalnych pozostałości (NDP). Przekroczenia NDP stwierdzono w 1,4% próbek, natomiast pozostałości środków niedozwolonych w 8,5% próbek. Pozostałości środków ochrony roślin wykryto w 44,3% próbek owoców, 24,8% próbek warzyw i 15,4% próbek zbóż. Znaleziono je również w 21,4% próbek rzepaku, 18,8% próbek roślin cukrodajnych, a także w 75,0% próbek przypraw. Pozostałości pestycydów najczęściej znajdowano w próbkach agrestu (85,0%), porzeczek (64,6%), gruszek (64,3%), winogron (53,8%), selera korzeniowego (51,0%) oraz borówek i truskawek (50,0%). Najczęściej wykrywano ditiokarbaminiany (8,8%), boskalid (4,9%) i chloropiryfos (4,2%).

Słowa kluczowe

crop protection products residues; fruits; vegetables; cereals; MRLs exceedances; unauthorised substances; pozostałości środków ochrony roślin; warzywa; owoce; zboża; przekroczenia NDP; substancje niedozwolone

Referencje

Chmiel Z. 1979. Spektrofotometryczne oznaczanie śladowych pozostałości dwutiokarbaminianów w materiale roślinnym. Chemia Analityczna 24: 505–511.

 

Decyzja wykonawcza Komisji z dnia 17 listopada 2014 r. dotycząca zmiany programu prac na rok 2014 objętego decyzją wykonawczą Komisji 2014/C 166/05 oraz przyjęcia programu prac i finansowania działań w zakresie żywności i paszy na rok 2015 w celu zapewnienia stosowania prawodawstwa dotyczącego żywności i paszy. 2014. Dz. U. C 410 z 18.11.2014 r., s. 3–9.

 

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów. 2009. Dz. Urz. L 309 z 24.11.2009 r., s. 71.

 

Guidance document on analytical quality control and validation procedures for pesticide residues analysis in food and feed. 2013. Document No. SANCO/12571/2013. Supersedes Document No. SANCO/12495/2011. Implemented by 01/01/2014.

 

Norma PN-EN 15662:2008. 2008. Żywność pochodzenia roślinnego - Oznaczanie pozostałości pestycydów metodą GC-MS i/lub LC-MS(/MS) po uprzedniej ekstrakcji i rozdziale acetonitrylem oraz oczyszczaniu metodą dyspersyjnej SPE - Metoda QuEChERS.

 

Norma PN-EN ISO/IEC 17025:2005. 2005. Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących.

 

Nowacka A., Gnusowski B., Walorczyk S., Drożdżyński D., Raczkowski M., Hołodyńska A., Frąckowiak D., Ziółkowski A., Przewoźniak M., Rzeszutko U., Domańska I., Pszczolińska K., Łozowicka B., Kaczyński P., Rutkowska E., Jankowska M., Hrynko I., Szpyrka E., Rupar J., Matyaszek A., Kurdziel A., Podbielska M., Słowik-Borowiec M., Szponik M. 2015. Pozostałości środków ochrony roślin w płodach rolnych (rok 2013). [Pesticide residues in agricultural crops (2013)]. Progress in Plant Protection 55 (4): 423–439. DOI: 10.14199/ppp-2015-071

 

Pesticide Residue Monitoring Program. Fiscal Year 2014 Pesticide Report U.S. Food and Drug Administration. 2017a. https://www.fda.gov/media/103511/download [dostęp: 10.02.2020].

 

Pesticide Residue Monitoring Program. Fiscal Year 2015 Pesticide Report U.S. Food and Drug Administration. 2017b. https://www.fda.gov/media/108688/download [dostęp: 10.02.2020].

 

Report from the Commission to the European Parliament and the Council on the establishment of a European fund for minor uses in the field of plant protection products Brussels. 2014. Com (2014) 82 final, 18.02.2014.

 

Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności. 2002. Dz. Urz. L 31, s. 1 z dnia 01.02.2002 r. z późn. zm., polskie wydanie specjalne: rozdz. 15, t. 6, s. 463.

 

Rozporządzenie (WE) nr 396/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 lutego 2005 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów w żywności i paszy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich powierzchni, zmieniające dyrektywę Rady 91/414/EWG. 2005. Dz. U. L 70 z 16.03.2005 r., s. 1.

 

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin i uchylające dyrektywy Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG. 2009. Dz. U. L 309 z 24.11.2009 r., s. 1.

 

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 16/2011 z dnia 10 stycznia 2011 r. ustanawiające środki wykonawcze dla systemu wczesnego ostrzegania o niebezpiecznych produktach żywnościowych i środkach żywienia zwierząt. 2011. Dz. Urz. L 6 z 10.01.2011 r., s. 7.

 

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 listopada 2013 r. w sprawie pobierania próbek roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów do badań na obecność pozostałości środków ochrony roślin. 2013. Dz. U. z 2013 r. poz. 1549.

 

Scientific Report of EFSA. 2016. The 2014 European Union report on pesticide residues in food. EFSA Journal 2016 14 (10): 4611, 139 ss.

 

Scientific Report of EFSA. 2017. The 2015 European Union report on pesticide residues in food. EFSA Journal 2017 15 (4): 4791, 134 ss.

 

Uchwała nr 161/2011 Rady Ministrów z dnia 16 sierpnia 2011 r. w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą „Ochrona roślin uprawnych z uwzględnieniem bezpieczeństwa żywności oraz ograniczenia strat w plonach i zagrożeń dla zdrowia ludzi, zwierząt domowych i środowiska”. 2011.

 

Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin. 2004. Dz. U. 2004 nr 11, poz. 95 z późn. zm., tekst jednolity z dnia 15.01.2014 r.

 

Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia. 2010. Dz. U. 2010 nr 136, poz. 914, z późn. zm.

 

Ustawa z dnia z 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin. 2013. Dz. U. z 2013 r. poz. 455.

 

Walorczyk S. 2008. Development of a multi-residue method for the determination of pesticides in cereals and dry animal feed using gas chromatography-tandem quadrupole mass spectrometry II. Improvement and extension to new analytes. Journal of Chromatography A 1208 (1–2): 202–214. DOI: 10.1016/j.chroma.2008.08.068

 

Walorczyk S., Drożdżyński D. 2011. Development and validation of a routine multiresidue method for determining 140 pesticides in fruits and vegetables by gas chromatography/tandem quadrupole mass spectrometry. Journal of AOAC International 94 (5): 1625–1642. DOI: 10.5740/jaoacint.10-329

Progress in Plant Protection (2020) : 0-0
Data pierwszej publikacji on-line: 2020-04-22 09:23:29
http://dx.doi.org/10.14199/ppp-2020-010
Pełny tekst (.PDF) BibTeX Mendeley Powrót do listy